Vergroot leersucces in MOOCs

social-learning | blog

Een Leven Lang Ontwikkelen is hot. En niet alleen daarom is open onderwijs in de vorm van Massive Open Online Courses (MOOCs) een interessante toevoeging aan het onderwijslandschap. Lessen of trainingen in deze MOOCs zijn voor iedereen, waar en wanneer dan ook openlijk toegankelijk. 

Maar het open karakter van MOOCs brengt ook de nodige uitdagingen met zich mee. Voor zowel deelnemers als ontwikkelaars. Hoe kunnen zij de kans op leersucces vergroten? De afgelopen vier jaren is er uitgebreid onderzoek gedaan naar succes en gedrag van deelnemers in MOOCs als een van de deelprojecten van het SOONER-project dat zich richt op fundamenteel en begeleidend onderzoek naar open online educatie in Nederland. Maartje Henderikx, een van de SOONER-onderzoekers, schreef een blog over haar onderzoek en bevindingen. 

Maartje Henderikx tijdens haar promotie op 6 september 2019 bij de OU in Heerlen


Tips voor MOOC-deelnemers

  • kies een MOOC die past (of aansluit) bij je kennisbehoefte
  • bepaal je leerdoelen en schrijf ze op
  • plan je leermomenten (waar, wanneer, hoeveel uur)
  • anticipeer op barrières (wat kan kan je hinderen in je leren en hoe los je dat op)
  • evalueer achteraf hoe je de MOOC ervaren hebt en wat je anders zou willen doen/zien 


Handvatten voor MOOC-ontwikkelaars 

  • erken dat deelnemers andere doelen hebben dan het behalen van een certificaat
  • zorg voor voldoende informatie over de inhoud en het niveau van de MOOC
  • krijg inzicht in de barrières die in de weg staan van persoonlijke leerdoelen
  • ondersteun deelnemers met gepersonaliseerde dashboards


Wat is leersucces in MOOCs?

Hoe kun je leersucces het beste definiëren? Vaak wordt succes in MOOCs gemeten in het aantal deelnemers dat een certificaat behaald. Als je succes op die manier benadert, denk je vanuit het traditionele onderwijsparadigma waarin succes gelijk staat aan het behalen van een eindkwalificatie. Het gevolg hiervan is dat MOOCs, op papier, hoge drop-out-percentages laten zien. Soms wel van rond de 90%. 

Maar: leren in MOOCs is heel anders dan leren in traditionele leeromgevingen. Door de open toegankelijkheid van een MOOC staat het een deelnemer vrij om voor zichzelf te bepalen welke kennis hij of zij wil opdoen. Onderzoek in verschillende MOOCs laat zien dat voor 40% á 50% van de deelnemers het volgen van de hele MOOC niet hun hoofddoel is. Zij zijn alleen geïnteresseerd in onderdelen van de MOOC waarin kennis wordt behandeld waaraan zij behoefte hebben: ze stellen dus hun eigen leerdoelen. Ook geeft ongeveer 65% van deelnemers aan dat ze tevreden zijn met de opgedane kennis. Vanuit het perspectief van de deelnemers ziet succes er dus heel anders uit. Iets om rekening mee te houden! 


Barrières voor leren

Ondanks het feit dat veel deelnemers persoonlijke leerdoelen hebben in MOOCs, is er een grote groep die hun eigen leerdoelen niet bereikt. Uit onderzoek blijkt dat deelnemers vaak worden geconfronteerd met verschillende barrières die kunnen worden verdeeld in acht categorieën.


  1. De MOOC-instructeur
  2. De inhoud van de MOOC
  3. De sociale context van de MOOC
  4. Algemene vaardigheden
  5. Technische vaardigheden
  6. Motivatie
  7. Persoonlijke omgeving
  8. ICT


Persoonlijke sfeer

Anders dan verwacht, blijkt het merendeel van die barrières hun oorzaak te vinden in de persoonlijke sfeer van de deelnemers. En niet zozeer in de opzet en inhoud van de MOOC. Zo geeft een meerderheid van de deelnemers aan dat ze vanwege werk- en familieverplichtingen, of gebrek aan tijd in het algemeen geen of weinig tijd hebben om verder te gaan met de MOOC. In sommige gevallen leidt dat tot uitval, maar vaker tot het aanpassen van de persoonlijke leerdoelen.

Werkende deelnemers in de leeftijd tussen 20-50 jaar met een gezin worstelen vaak met de combinatie werk, gezin en leren. Vooral vrouwen geven aan gebrek aan tijd als een barrière te ervaren. Verder ervaren deelnemers met een lager opleidingsniveau een MOOC vaker als moeilijk, wat vervolgens tot vertraging of uitval kan leiden. Meer ervaring met online leren heeft echter weer een positief effect op het vermogen van deelnemers om deze uitdagingen aan te gaan.

Als deelnemer je kans op leersucces vergroten

Allereerst: neem de tijd om de juiste MOOC te selecteren. Kijk of er alternatieven beschikbaar zijn en kies de MOOC die het beste bij je kennisbehoefte en opleidingsniveau past. Ten tweede is het verstandig om voor jezelf te bepalen wat je leerdoelen zijn en die op te schrijven. Tijdens de weken dat je met de MOOC bezig bent kun je regelmatig die doelen erbij pakken om je eraan te herinneren waar je naartoe werkt. Verder helpt het om op een rij te zetten wanneer, waar en hoeveel uren je gaat leren. Door dit te plannen en er bewust tijd voor vrij te maken, neemt de kans op succes toe. Ook anticiperen op het tegenkomen van barrières, en er alvast over nadenken hoe je ze zou aanpakken, is heel zinnig. Als laatste is het verstandig om aan het einde van de leerperiode een evaluatiemoment in te bouwen. Heb je je doelen behaald? Zo niet, wat ging er mis? Voldeed de MOOC aan je verwachtingen? Die reflectie kan dienen als input voor een volgende MOOC-leerervaring. 


Als ontwikkelaar de kans op leersucces vergroten

Erken dat deelnemers andere doelen kunnen hebben dan het behalen van het certificaat. Verder kun je er als ontwikkelaar voor zorgen dat er zoveel mogelijk informatie over het niveau en de inhoud van de MOOC beschikbaar is op basis waarvan deelnemers een weloverwogen keuze kunnen maken. Ook inzicht krijgen in redenen waarom deelnemers hun persoonlijke leerdoelen niet behalen, dus inzicht krijgen in welke barrières die deelnemers tijdens kun leren tegenkomen, is essentieel om de juiste ondersteuning te kunnen bieden. Die ondersteuning kan bijvoorbeeld aangeboden worden in de vorm van ondersteunende tools zoals gepersonaliseerde dashboards, die deelnemers op de juiste momenten kunnen voorzien van handige informatie en hulpmiddelen en daardoor het leerproces en leersucces kunnen bevorderen


Kortom

Leren in MOOCs is anders dan leren in een klassikale, traditionele omgeving. En het is niet altijd even makkelijk is om de persoonlijke leerdoelen te halen. Toch bieden MOOCs interessante en uitdagende leermogelijkheden aan iedereen die zich op persoonlijk of professioneel gebied wil ontwikkelen. Dus: blijf MOOCs onderzoeken, blijf MOOCs (door)ontwikkelen. En blijf vooral leren!

Meer weten? Klik hier voor het proefschrift ‘Mind the Gap. Unraveling learner success and behaviour in MOOCs” of neem contact op met Maartje Henderikx.  


 

a2hs_explain
a2hs_tap
a2hs_then